લાલ રંગ, સિંદૂર અને મંગળસૂત્રની પરંપરા કૃષ્ણના લગ્નથી શરૂ થઈ, આ વાર્તા ખૂબ સદ્ગુણ છે.

લગ્નજીવન દરમિયાન લાલ રંગની ચીજોનો વધુ ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. હિન્દુ ધર્મમાં લાલ રંગને ખૂબ જ શુભ માનવામાં આવે છે અને કોઈપણ લગ્નમાં લાલ રંગનો ઉપયોગ કરવો ફરજિયાત માનવામાં આવે છે. જો કે લગ્ન સમયે આ રંગનો ઉપયોગ કેમ કરવામાં આવે છે, તેના વિશે બહુ ઓછા લોકો જાણે છે. ખરેખર, લગ્ન સમયે લાલ રંગના ઉપયોગથી સંબંધિત એક વાર્તા છે. જે શ્રી કૃષ્ણ સાથે પરણ્યા છે.

દંતકથા અનુસાર ભગવાન શ્રીકૃષ્ણ દ્વારકાથી રુકમણી સાથે લગ્ન કરવા શોભાયાત્રા સાથે રવાના થયા હતા. પરંતુ રસ્તામાં ઉંદરોએ ઘણા ખાડા કર્યા હતા. જેના કારણે શ્રી કૃષ્ણનો રથ ખાડામાં અટવાયો હતો અને સરઘસ માટે આવતા લોકોને ચાલવામાં તકલીફ થવા લાગી હતી. ઉંદરો દ્વારા કરવામાં આવતા ખાડાઓને જોઈને શ્રી કૃષ્ણે આંખો બંધ કરી અને ગણેશને યાદ કર્યા. જે બાદ ગણેશજી પ્રગટ થયા. ગણેશજીને જોઈને શ્રી કૃષ્ણે તેમને પૂછ્યું કે આ ઉંદર રસ્તામાં ખાડા કેમ બનાવે છે. મારો રથ રસ્તાઓમાંના ખાડાને કારણે યોગ્ય રીતે ચલાવી શકતો નથી. શ્રી કૃષ્ણના આ પ્રશ્નના જવાબમાં ગણેશજીએ તેમને કહ્યું કે તમે અજાણતાં મારા અને ભૂમિ પુત્ર મંગલ દેવનું અપમાન કર્યું છે. જેના કારણે આ બધું થઈ રહ્યું છે.

આ સાંભળીને ભગવાન શ્રીકૃષ્ણને આશ્ચર્ય થયું અને પૂછ્યું કે તેણે શું કર્યું? જેના કારણે તમે અને ભૂમિ પુત્ર મંગલ દેવ ગુસ્સે છો. ત્યારે ગણેશજીએ શ્રી કૃષ્ણજીને કહ્યું કે તમે શુભ કાર્ય પહેલાં મારી પૂજા નહીં કરી અને ન તો મને લગ્ન માટેનું પહેલું આમંત્રણ આપ્યું. આ સિવાય જ્યારે તમે શોભાયાત્રા લઈને નીકળ્યા હતા, ત્યારે તમે ભૂમિપૂજન પણ કર્યું ન હતું. આને લીધે ભૂમિનો પુત્ર મંગલ દેવ પણ તમારા પર ગુસ્સે થયો. શ્રી કૃષ્ણે ગણેશની માફી માંગી અને તેમના લગ્ન માટે આમંત્રણ આપ્યું. શ્રી કૃષ્ણની માફી માંગીને ગણેશ તેમને માફ કરે છે. જે બાદ ઉંદર રસ્તા પર પલળવાનું બંધ કરી દીધું. શ્રી ગણેશે શ્રી કૃષ્ણજીને કહ્યું, હું ખુશ છું, હવે તમે મંગલદેવને મનાવો. મંગલદેવને પ્રસન્ન કરવા માટે, શ્રી કૃષ્ણજીએ રસ્તામાં જમીને પૂજા કરી નાળિયેર બાફ્યા. પણ મંગલદેવ રાજી ન થયા. ત્યારે ગણેશજીએ શ્રી કૃષ્ણને સલાહ આપી કે તમારે લગ્નજીવનમાં મંગળદેવને પ્રસન્ન કરવા માટે લાલ વસ્તુઓનો ઉપયોગ કરવો જોઈએ. કારણ કે મંગલ દેવને લાલ રંગનો રંગ પસંદ છે અને તેનો ઉપયોગ કરવાથી તે ખુશ થશે.

ભગવાન ગણેશની વાતો સ્વીકારી શ્રી કૃષ્ણએ દ્રાક્ષ વસ્તુઓની પ્રથા શરૂ કરી અને લગ્નમાં લાલ વસ્તુઓનો સમાવેશ કર્યો. શ્રી કૃષ્ણના કહેવા પર, રૂક્મણીએ તેના ડ્રેસમાં લાલ રંગ પણ ઉમેર્યો. તે પછી પણ મંગલદેવ પ્રસન્ન થયા નહીં. જે પછી શ્રીકૃષ્ણએ ફરી એકવાર ગણેશને યાદ કર્યા અને પૂછ્યું હવે મારે શું કરવું જોઈએ? ગણેશજીના કહેવા પર ભગવાન શ્રી કૃષ્ણે લાલ સિંદૂરનો ઉપયોગ કર્યો અને રૂક્મની માંગને આ રંગથી ભરી દીધી. પરંતુ હજી પણ મંગલ દેવની નારાજગી દૂર થઈ ન હતી. પરંતુ શ્રી કૃષ્ણ હાર માની ન શક્યા અને તેમણે લગ્નજીવન દરમિયાન તેણીને ખુશ કરવાનું ચાલુ રાખ્યું.

બીજા પ્રયાસમાં શ્રી કૃષ્ણે રુક્મણીના ગળામાં લાલચટક થ્રેડ લગાડ્યો. જેને આપણે આજે મંગલસુત્ર કહીએ છીએ. આટલું કર્યા પછી મંગલદેવ પ્રસન્ન થયા. મંગલ દેવથી પ્રસન્ન થયા પછી શ્રી કૃષ્ણે ગણેશને કહ્યું કે કોઈ ભૂમિની પૂજા ન કરવાને કારણે મંગળ દેવ એટલા ગુસ્સે થયા? આના પર શ્રી ગણેશે કહ્યું કે જ્યારે તમે ભૂમિની પૂજા કરો છો. ત્યારે જ મંગળ દેવ પ્રસન્ન થયા. બાકીની બધી વિધિઓ મેં તમને કરી છે અને આવનારા સમયમાં આ વિધિઓ કરવાથી દરેક લગ્ન સારી રીતે કરવામાં આવશે. આ રીતે, લગ્નમાં માંગલિક ચીજો બનાવવાની પ્રથા શરૂ થઈ.આજે પણ આ વિધિઓનું પાલન કરવામાં આવે છે. લગ્નનું પહેલું આમંત્રણ ગણેશને મોકલવામાં આવ્યું છે. શોભાયાત્રા કાભતી વખતે ભૂમિપૂજન કરવામાં આવે છે. આ સિવાય લગ્નમાં લાલચટક ઝભ્ભો, સિંદૂર અને મંગલસૂત્રનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે.

About the author

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *